ཁ་སང་ཉིན་རྒྱབ་ཆུ་ཚོད་ ༣ པའི་ཐོག་བོད་མིའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཁྱབ་ཁོངས་བོད་ཀྱི་སྲིད་བྱུས་ཉམས་ཞིབ་ཁང་གི་གོ་སྒྲིག་འོག Understanding China’s System of Political Repression: Voices of Resistance through Art and Journalism འམ་རྒྱ་ནག་གི་ཆབ་སྲིད་དྲག་གནོན་ལམ་ལུགས་ལ་རྒྱུས་ལོན་བྱེད་པ། སྒྱུ་རྩལ་དང་གསར་འགོད་བརྒྱུད་ནས་འགོག་རྒོལ་ཞེས་པའི་བརྗོད་གཞིའི་ཐོག་ཆེད་མཁས་པའི་གཏམ་བཤད་ལས་རིམ་ཞིག་སྐོང་འཚོགས་གནང་སོང་།

དེ་ཡང་གཏམ་བཤད་ཀྱི་ལས་རིམ་དེའི་ཐོག་རྒྱ་གཞུང་གིས་ལོ་ ༣ དང་ཟླ་བ་གཉིས་ལྷག་འཛིན་བཟུང་བཀག་ཉར་བྱས་པའི་ཨོ་སྟྲེ་ལི་ཡའི་མི་སེར་ཡིན་པའི་གསར་འགོད་པ་ Cheng Lei དང་། རྒྱ་ནག་གི་དྲག་གནོན་ཐེངས་མང་མྱོང་མཁན་ཨོ་གླིང་གནས་བཞུགས་རྒྱ་རིགས་སྒྱུ་རྩལ་བ་གྲགས་ཅན་ Badiu Cao གཉིས་ཆེད་ཕེབས་གནང་ཡོད་ཅིང་། ཁོང་རྣམ་གཉིས་ནས་རྒྱ་གཞུང་གིས་ཁུལ་དེ་ཙམ་མ་ཟད་ཕྱི་ཕྱོགས་སུ་གནས་སྡོད་བྱེད་བཞིན་པའི་རྒྱ་གཞུང་ལ་སྐྱོན་བརྗོད་གནང་མཁན་གྱི་གསར་འགོད་པ་དང་སྒྱུ་རྩལ་བར་དྲག་གནོན་ཇི་ཙམ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་དང་། ལྷག་པར་རྒྱ་ནག་དང་ཚོར་བ་རྣོ་བའི་བོད་དང་ཤར་ཊུར་ཀི་སི་ཐན། དེ་བཞིན་ཧོང་ཀོང་བཅས་དང་འབྲེལ་བའི་གལ་ཆེའི་གནས་ཚུལ་ཁག་རྒྱལ་སྤྱིའི་ཁྲོད་དྲང་བདེན་དང་ལྷད་མེད་པར་བརྒྱུད་སྒྲོགས་བྱས་པར་བཀག་སྡོམ་ཤུགས་ཆེ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་དང་ཆབས་ཅིག གནས་ཚུལ་དེ་ལྟར་བྱུང་བ་ནི་རྒྱའི་བཙན་གནོན་འོག་དྲག་གནོན་མྱོང་བཞིན་པ་རྣམས་ལ་གྱོང་གུན་ཆེན་པོ་ཙམ་མ་ཟད། གསར་འགོད་རང་དབང་དང་སྒྱུ་རྩལ་བའི་རང་དབང་གི་ཁོར་ཡུག་ལ་དོ་ཕོག་ཕྱིན་པ་དེས། རྒྱ་ནག་གཞུང་གི་འཁྱོག་བཤད་ལ་ཁ་གཏད་ཀྱི་བརྒྱུད་ལམ་ཐོག་དོ་ཕོག་ཆེན་པོ་རེད་ཅེས་གསུངས་སོང་།

སྐབས་དེར་རྒྱ་ནག་གི་བཙོན་ཁང་ནང་མི་ལོ་ ༣ ལྷག་བཞུགས་མྱོང་མཁན་རྒྱ་རིགས་གསར་འགོད་པ་ Cheng Lei ཡིས། ཁོང་གིས་ཕྱི་ལོ་ ༢༠༠༢ ལོ་ནས་བཟུང་རྒྱ་ནག་གི་གསར་ཁང་ CCTV དང་ CNBC གཉིས་ཀྱི་ནང་ལོ་ངོ་ ༢༠ ཙམ་ཕྱག་ལས་གནང་བའི་ཁྲོད། རྒྱ་གཞུང་གིས་གསར་ཁང་ཁག་གིས་ཆོས་ལུགས་དང་འབྲེལ་བའི་གནས་ཚུལ་ཕྱིར་བསྒྲགས་བྱེད་མི་ཆོག་པ་དང་། ཕྱི་ལོ་ ༢༠༠༨ ལོའི་ Olympic སྐབས། རྒྱ་ནག་གིས་གསར་འགྱུར་བརྒྱུད་ལམ་ཁག་ལ་དམ་དྲག་དང་ཞིབ་བཤེར་ཤུགས་ཆེན་བྱས་ཐོག གསར་འགོད་པ་རྣམས་ཀྱིས་གནས་ཚུལ་ག་རེ་བཀོད་ཆོག་མིན་དང་། གནས་ཚུལ་གང་འདྲ་བཀོད་དགོས་པ་སོགས་ཀྱི་ལམ་སྟོན་ཡིག་ཆ་འགྲེམས་སྤེལ་བྱས་ཡོད་པ་མ་ཟད། སྐབས་དེའི་གསར་འགོད་པ་མང་པོ་ཞིག་གིས་དཔལ་འབྱོར་མགྱོགས་མྱུར་འཕེལ་རྒྱས་འགྲོ་བཞིན་པ་དང་རྒྱལ་སྤྱིའི་འབྲེལ་བ་ཇེ་ཆེར་འགྲོ་བཞིན་པའི་ཁྲོད་རྒྱ་ནག་གི་གསར་འགྱུར་ཁོར་ཡུག་རིམ་བཞིན་རང་དབང་ཅན་དུ་བསྒྱུར་རྒྱུའི་རེ་བ་བཟང་པོ་བཅངས་ཡོད་ཀྱང་། ཞི་ཅིན་ཕིང་གིས་རྒྱ་ནག་གི་སྲིད་འཛིན་བྱེད་བཞིན་པའི་དུས་ཡུན་ནང་གསར་འགོད་པར་དེ་སྔ་ལས་ལྷག་པའི་དམ་དྲག་བྱེད་ཤུགས་ཆེ་རུ་བཏང་ཡོད་ཐོག སྔོན་མ་ཁ་ཁུ་སིམ་པོར་བཞུགས་ན་བདེ་འཇགས་ཡིན་པའི་བཤད་སྲོལ་ཡོད་ཀྱང་། དེང་སྐབས་སྐད་ཤུགས་ཆེན་པོས་རྒྱ་གཞུང་དང་ཞི་ཅིན་ཕིང་ལ་རྒྱབ་སྐྱོར་མ་བྱས་ན་དཀའ་ངལ་འཕྲད་ངེས་རེད་ཅེས་གསུངས་སོང་།
མ་ཟད། རྒྱ་གཞུང་དང་ཚོར་བ་སྐྱེན་པོ་ཡོད་པའི་བོད་དང་ཐེ་ཝན། ཕྱི་ལོ་ ༡༩༨༩ ལོའི་དྲུག་བཞིའི་དོན་རྐྱེན། དེ་བཞིན་རྒྱ་ནག་རྒྱལ་ནང་དུ་གཞུང་ལ་ངོ་རྒོལ་བཅས་ཀྱི་དོན་རྐྱེན་དང་འབྲེལ་གནས་ཚུལ་ཁྱབ་སྤེལ་བྱས་པར་དམ་དྲག་ཤུགས་ཆེ་བྱས་ཐོག རྒྱ་ནག་གི་དཔོན་རིགས་དང་ཕྱིའི་རྒྱལ་ཁབ་ཁག་གི་ཆབ་སྲིད་པ་དང་ཚོང་པ། དེ་བཞིན་གནད་ཡོད་མི་སྣར་བཅར་འདྲི་བྱ་རྒྱུའི་གོ་སྐབས་ཡོད་ཀྱང་། སྲིད་གཞུང་གིས་གསར་འགོད་པའི་ལས་རིགས་ནང་དེ་ལྟ་བུའི་ཐད་ཀར་ཐེ་བྱུས་ཤུགས་ཆེ་བྱས་རྐྱེན་སྐུ་མགྲོན་རྣམས་ནས་རྒྱ་ནག་ནང་གི་དངོས་ཡོད་གནས་སྟངས་དང་། རྒྱའི་བཙན་གནོན་འོག་ཡོད་པའི་གྲངས་ཉུང་མི་རིགས་རྣམས་ཀྱི་ཆེས་ཞན་པའི་གནས་སྟངས་ཐོག་གླེང་སློང་བྱེད་ཀྱི་མེད་པ་གསུངས་སོང་།

ཕྱོགས་མཚུངས་ཨོ་གླིང་གནས་བཞུགས་ Political Cartoonist རྒྱ་རིགས་སྒྱུ་རྩལ་བ་གྲགས་ཅན་ Badiu Cao ཡིས། རྒྱ་ནག་གཞུང་གིས་བོད་དང་། ཤར་ཊུར་ཀི་སི་ཐན། ཐེ་ཝན་སོགས་ལ་དྲག་གནོན་ཤུགས་ཆེན་བྱས་དང་བྱེད་མུས་ཡིན་པ་དེ་དག་གླེང་སློང་བྱེད་དགོས་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན་པ་དང་། ལྷག་པར་ཁོང་ནས་མངོན་གསལ་དོད་པོ་མེད་པའི་ཐོག་ནས་རི་མོའི་ལམ་ནས་རྒྱ་ནག་ནང་གི་ཆབ་སྲིད་གནས་སྟངས་དང་། གྲངས་ཉུང་མི་རིགས་རྣམ་པའི་འགྲོ་བ་མིའི་ཐོབ་ཐང་གི་གནས་སྟངས་སོགས་གསལ་སྟོན་བྱེད་བཞིན་ཡོད་ཀྱང་། རྒྱ་ནག་གཞུང་གིས་མི་ལོ་ ༧ རྗེས་ཁོང་ངོ་ཤེས་ཏེ། ཁོང་གི་ནང་མིར་འཇིགས་སྐུལ་བྱས་པ་དང་། ཧྲང་ཧའེ་ཉེན་རྟོག་ཁང་དུ་འཁྲིད་དེ་འདྲི་རྩད་ཙམ་མ་ཟད། ཁོང་ཨོ་གླིང་དུ་བཞུགས་པའི་རིང་རྒྱ་གཞུང་གིས་དྲྭ་ཐོག་ནས་ཞིབ་བཤེར་དང་། སོ་ལྟ་སོགས་བྱས་ཐོག ཁོང་གི་མིང་ཐོག་ནས་དྲྭ་ཐོག་གི་ཁ་བྱང་སྟོང་ཕྲག་མང་པོ་བཟོས་ཏེ་ཁོང་ནག་ཉེས་ཅན་ཞིག་ཡིན་པའི་རྐྱེན་རྒྱ་ནག་ནས་ཨོ་གླིང་དུ་བྲོས་ཡིན་སྐོར་སོགས་གནས་ཚུལ་རྫུན་མ་ཁྱབ་སྤེལ་སོགས་བྱས་ཏེ་འཇིགས་སྐུལ་ཤུགས་ཆེ་བྱས་ཡོད་པ་འགྲེལ་བརྗོད་གནང་བྱུང་།
མ་ཟད། Prague དང་ཧོང་ཀོང་སོགས་ཕྱིའི་རྒྱལ་ཁབ་ཁག་ནང་འཚོགས་པའི་ཁོང་གི་རི་མོའི་སྒྱུ་རྩལ་གྱི་འགྲེམས་སྟོན་ཁག་ལ་གཞུང་འབྲེལ་དང་གཞུང་འབྲེལ་མིན་པའི་རྣམ་པ་འདྲ་མིན་ཐོག་ནས་བར་ཆད་བཟོ་ཐབས་བྱས་ཡོད་ཐོག ཚོགས་ཡུལ་འགྲེམས་སྟོན་ཁང་དང་འགྲེམས་སྟོན་གོ་སྒྲིག་གནང་མཁན་འབྲེལ་ཡོད་ཚོར་ཁོང་གི་རི་མོ་འགྲེམས་སྟོན་བྱེད་མི་རུང་ཞེས་དངོས་ཤུགས་བརྒྱུད་གསུམ་ནས་གནོན་ཤུགས་ཆེས་ཆེར་སྤྲོད་ཡོད་པ་སོགས་གསལ་སྟོན་དང་འབྲེལ། དེ་ལྟར་ཡང་ཁོང་ནས་རྒྱ་གཞུང་གི་འཇིགས་སྐུལ་དེ་དག་ལ་ལྟོས་མེད་རྒྱ་གཞུང་ལྟ་བུའི་སྲིད་དབང་སྒེར་གཅོད་པའི་རིང་ལུགས་གཙོས་འགྲོ་བ་མིའི་ཐོབ་ཐང་གི་གནད་དོན་ཐོག་སྒྱུ་སྩལ་ལམ་ནས་འགོག་རྒོལ་གནང་རྒྱུའི་ཆོད་སེམས་བརྟན་པོ་ཡོད་པ་གསུངས་སོང་།




