ཨ་རི་ནང་རྟེན་གཞི་བྱས་པའི་རྒྱལ་སྤྱིའི་བོད་དོན་ལས་འགུལ་ཁང་གིས་རྒྱ་ནག་གཞུང་ནས་ Kokoxili བོད་ཀྱི་ཨ་ཆེན་གངས་རྒྱབ་ས་ཁུལ་དེ་རྒྱལ་ཚོགས་ཀྱི་རང་བྱུང་ཤུལ་བཞག་སྲུང་སྐྱོབ་མིང་གཞུང་ཁོངས་སུ་བཅུག་འཆར་ཡོད་པ་དེས་ཁུལ་དེའི་ནང་གི་བོད་མི་དང་རི་སྐྱེས་སྲོག་ཆག་རྣམས་ཉེན་ཁའི་ནང་ལྷུང་པ་རེད་ཅེས་སྐྱོན་བརྗོད་བྱས་འདུག
དེའང་ཟླ་ ༧ ཚེས་ ༢ ཉིན་ཡུ་རོབ་ Poland གྱི་གྲོང
་ཁྱེར་ Krakow ནང་དུ་ 41th UNESCO World Heritage Committee Meets འམ་མཉམ་འབྲེལ་རྒྱལ་ཚོགས་ཀྱི་ཤེས་ཡོན་དང་ཚན་རིག དཔལ་འབྱོར། རིག་གཞུང་སྲུང་སྐྱོབ་སྡེ་ཚབ་ཀྱི་གནའ་བོའི་རིག་གནས་ཤུལ་བཞག་ཚོགས་ཆེན་ཐེངས་ ༤༡ པ་ཚོགས་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད། ཚོགས་ཆེན་དེའི་ཐོག་རྒྱ་ནག་གཞུང་གིས་བོད་ཀྱི་མཚོ་སྔོན་ཞིང་ཆེན་ཁོངས་ཀྱི་སྤྱི་ལི་གྲུ་བཞི་མ་ཁྲི་དྲུག་ལྷག་ཡོད་པའི་ཨ་ཆེན་གངས་རྒྱབ་ཀྱི་ས་ཁུལ་དེ་རྒྱལ་ཚོགས་ཀྱི་རང་བྱུང་ཤུལ་བཞག་སྲུང་སྐྱོབ་ས་ཁུལ་ཁོངས་སུ་བཅུག་ཕྱིར་རྒྱལ་ཚོགས་ཀྱི་ UNESCO སྡེ་ཚན་དུ་མིང་འབོད་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན་པ་རེད།
རྒྱལ་སྤྱིའི་བོད་དོན་ལས་འགུལ་ཁང་གིས་ཚོགས་ཆེན་དེ་དང་བསྟུན། དེ་རིང་ཚེས་ ༣༠ ཉིན་རྒྱ་ནག་གཞུང་ནས་བོད་ཀྱི་ཨ་ཆེན་གངས་རྒྱབ་ས་ཁུལ་དེ་རྒྱལ་ཚོགས་ཀྱི་རང་བྱུང་ཤུལ་བཞག་སྲུང་སྐྱོབ་མིང་གཞུང་ཁོངས་སུ་བཅུག་འཆར་ཡོད་པ་དེས་ཁུལ་དེའི་བོད་མི་དང་རི་སྐྱེས་སྲོག་ཆགས་རྣམས་ཉེན་ཁའི་ནང་ལྷུང་པ་རེད་ཅེས་སྙན་ཐོ་ཞིག་འདོན་སྤེལ་བྱས་འདུག
སྙན་ཐོའི་ནང་གཙོ་བོ་ལྟེ་གནས་ཁང་གི་ངོས་ནས་ལོ་མང་རིང་རྒྱ་གཞུང་གིས་བོད་ཀྱི་རང་བྱུང་ཁོར་ཡུག་སྲུང་སྐྱོབ་ཀྱི་ལས་འཆར་འོག་ས་ཁུལ་དེ་དག་ནང་དུ་འཚོ་རྟེན་བྱེད་བཞིན་པའི་བོད་མིའི་འབྲོག
་པ་དང། རི་སྐྱེས་སྲོག་ཆགས། རྩ་ཐང། གནམ་གཤིས་ཚ་དྲོད་རྒྱས་པ་སོགས་ད་བར་ངལ་བ་འཕྲད་ཁག་ཆེད་བཏོན་བྱས་ཡོད་པ་མ་ཟད། ལྷག་པར་དུ་བོད་ཀྱི་ཨ་ཆེན་གངས་རྒྱབ་ས་ཁུལ་འདིའི་འཛུགས་སྐྲུན་ལས་འཆར་དེའི་ཁོངས་སུ་རྒྱ་གཞུང་ནས་བོད་མཐོ་སྒང་གི་ལོ་རྒྱུས་རང་བཞིན་ལྡན་པའི་སྲོལ་རྒྱུན་འབྲོག་པ་རྣམས་ཀྱི་འཚོ་རྟེན་དང། ས་ཁུལ་དེའི་ནང་རི་སྐྱེས་སྲོག་ཆགས་རྩ་གཏོར་དུ་འགྲོ་ཉེན་ཡོད་པ་སོགས་མངོན་གསལ་བྱས་འདུག
རྒྱལ་སྤྱིའི་བོད་དོན་ལས་འགུལ་ཁང་གི་འགན་འཛིན་སྐུ་ཞབས་ Matteo Mecacci ལགས་ཀྱིས་རྒྱ་ནག་གཞུང་ནས་ UNESCO རང་བྱུང་ཤུལ་བཞག་ཁོངས་སུ་ཨ་ཆེན་གངས་རྒྱབ་ས་ཁུལ་བཅུག་རྒྱུའི་དམིགས་ཡུལ་དེར་རྒྱབ་སྐྱོར་ཡོད་ཀྱང་། ད་ལན་རྒྱ་གཞུང་གིས་བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ཐོག་ཡུན་རིང་ནས་ས་ཁུལ་དེའི་ནང་དུ་འཚོ་རྟེན་བྱེད་བཞིན་པའི་བོད་མིའི་འབྲོག་རྣམས་སྲུང་སྐྱོབ་ས་ཁུལ་ཁོངས་ནས་ཕྱིར་ཕུད་བྱེད་རྒྱུ་དང། རྒྱ་གཞུང་གིས་ UNESCO རང་བྱུང་ཤུལ་བཞག་སྲུང་སྐྱོབ་ཀྱི་མིང་སྤྱོད་ནས་ཁུལ་དེར་འཛུགས་བསྐྲུན་དང་ཡུལ་སྐོར་སྤྲོ་འཆམ་གྱི་ས་གནས་རྒྱ་སྐྱེད་བྱ་རྒྱུ་བཅས་ཀྱི་རྒྱུ་མཚན་ལྡན་པ་ཞིག་མི་འདུག་ཅེས་སྐྱོན་བརྗོད་གནང་ཡོད་པ་རེད།
དེ་བཞིན་ལས་འགུལ་ཁང་དེས་ད་ལན་རྒྱལ་ཚོགས་སུ་མིང་འབོད་ཞུས་པའི་ཨ་ཆེན་གངས་རྒྱབ་ས་ཁུལ་དེ་ UNESCO རང་བྱུང་ཤུལ་བཞག་ས་ཁོངས་སུ་
འདེམས་ཐོན་བྱ་རྒྱུའི་ཐག་གཅོད་ཕྱིར་འཐེན་བྱེད་དགོས་པའི་ཞུ་འབོད་བྱས་པ་དང་འབྲེལ། རྒྱལ་ཚོགས་ཀྱི་ལམ་སྟོན་རྩ་འཛིན་གཞི་བཟུང་གནད་ཆེ་བའི་རང་བྱུང་ས་ཁུལ་ཐོག་བསྐྱར་དུ་ཆེད་ལས་མི་སྣ་དང། མཁས་དབང་སོགས་ཀྱི་བརྒྱུད་ནས་ཞིབ་འཇུག་ནན་པོ་ཡོང་བར་འབོད་སྐུལ་ཞུས་འདུག
གཞི་རྩའི་དངོས་གཞིའི་ཚོགས་ཆེན་དང་འབྲེལ་དེ་རིང་ 4th International Civil Society Forum on World Heritage at Risk ཞེས་པའི་འཛམ་གླིང་ནང་གི་ཉེན་ཚབས་ཆེ་བའི་གནའ་བོའི་རིག་གནས་ཤུལ་བཞག་ཞེས་པ་ཚོགས་ཀྱི་ཡོད་པ་དང་། ཚོགས་འདུའི་ཐོག་རྒྱལ་སྤྱིའི་བོད་དོན་ལས་འགུལ་ཁང་ནས་ད་རེས་འདོན་སྤེལ་བྱས་པའི་སྙན་ཐོ་དེའི་ཕུལ་གྱི་ཡོད་པ་རེད་འདུག
གཞི་རྩའི་རྒྱ་གཞུང་གིས་དུས་ད་ལྟར་བར་དུ་བོད་མཐོ་སྒང་གི་ཁོར་ཡུག་སྲུང་སྐྱོབ་དང་འཛུགས་སྐྲུན་གྱི་ལས་གཞིར་ཁ་གཡར་ནས་བོད་ནང་གི་འབྲོག་པ་ས་ཡ་ ༢ ལྷག་གནས་སྤོས་ཟིན་ཡོད་པ་རེད། ལྷག་པར་
དུ་ཉེ་ཆར་རྒྱ་ནག་གཞུང་གིས་བོད་མཐོ་སྒང་ས་ཁུལ་ཆ་ཚང་ Third pole National Park ཞེས་འཛམ་གླིང་སྣེ་མོ་གསུམ་པའི་རྒྱལ་ཡོངས་རང་བྱུང་སྲུང་སྐྱོབ་ས་ཁུལ་དུ་བསྒྱུར་རྒྱུའི་ཞུ་སྙན་ UNESCO ཕུལ་ཏེ། ས་ཁུལ་དེ་འཛམ་གླིང་ནང་རང་བྱུང་ཤུལ་བཞག་སྲུང་སྐྱོབ་ཁོངས་སུ་ཚུད་རྒྱུར་འབད་བརྩོན་བྱེད་བཞིན་པར་རྒྱལ་སྤྱིའི་བོད་དོན་ལས་འགུལ་ཁང་དང་སེཀོརྚ་ལན་ཌི་གྲོས་ཚོགས་ཀྱི་བོད་དོན་རྒྱབ་སྐྱོར་ཚོགས་པ། དབྱིན་ཡུལ་བོད་རང་དབང་ཚོགས་པ། དེ་བཞིན་བོད་མིའི་སྒྲིག་འཛུགས་སྲིད་བྱུས་ཉམས་ཞིབ་པ་ཁག་ནས་སྐྱོན་བརྗོད་ཀྱང་བྱས་ཡོད་པ་རེད།
